Vertaald uit het Engels.
De profs hebben ploegwagens, musettes en soigneurs die ijskoude bidons aangeven. Wij hebben wat we langs de kant van de weg vinden. Dus werden we nieuwsgierig: als je het echte parcours van de Tour de France 2026 als gewone fietser reed, waar kon je dan je bidons bijvullen en een koffie pakken?
We downloadden de GPX-bestanden van alle 21 etappes, stopten ze één voor één in PitStopper en stelden een simpele vraag: hoeveel openbare waterkranen en cafés liggen binnen 50 meter van de weg?
Het antwoord, over zo'n 3.300 kilometer koers: 454 waterkranen en 289 cafés. Maar ze zijn heel, heel ongelijk verdeeld.
Hoe we het deden
PitStopper trekt een "corridor" van 50 meter rond je GPX-track en vraagt OpenStreetMap wat daarin valt. Voor water telden we openbare drinkwaterkranen (amenity=drinking_water), waterpunten en standpijpen; voor koffie alles met de tag amenity=cafe. Geen gesjoemel met de straal: strikt 50 m aan elke kant van de exacte koerslijn.
Dit is etappe 1, het rondje door Barcelona, met alles binnen 50 m van de route opgelicht:
Vijfenzestig kranen en vijftig cafés op een stadsrondje van twintig kilometer. Dorst krijgen zou je moeite kosten. Barcelona is een fietsersparadijs vol openbare fonteinen, fonts op zowat elke hoek, waaronder een op etappe 2 die letterlijk la font del ciclista heet: de fietsersfontein.
In de steden stroomt het water. Op het platteland niet.
Dan verlaat de koers de kust, en draait het beeld helemaal om.
De overgangsetappes door landelijk Frankrijk zijn waar je zonder water komt te zitten. Etappe 11 (Vichy - Nevers) heeft één openbare waterkraan op 161 kilometer. Eén. Etappes 8, 12 en 13 zijn nauwelijks natter: een handvol kranen elk, op een hele dag fietsen. Hier komen de bidons van het peloton uit de ploegwagen, en die van jou kun je beter van thuis meenemen.
Bergen: water genoeg, koffie amper
De bergetappes vertellen weer een ander verhaal.
De weg naar Alpe d'Huez (etappe 20) komt langs 41 waterkranen maar maar 5 cafés. Alpendorpen houden hun oude fonteinen en bronbakken langs de weg in ere, dus water is nooit ver weg, maar de cols zelf zijn koffiewoestijnen. De drie grote bergdagen (etappes 18, 19 en 20) hebben allemaal dat patroon: drink zoveel je wilt, maar neem je eigen koffie mee.
Hoe die kranen er echt uitzien
Een "drinkwater"-punt in OpenStreetMap is niet altijd een moderne kraan. Veel zijn eeuwenoude sierfonteinen. Deze, de Font del Gat in de tuinen van Montjuïc in Barcelona, ligt pal op de route van etappe 1: een stenen grot die al dorst lest van lang voor de carbon fietsen er waren:
We controleerden een handvol kranen steekproefsgewijs in Street View. Sommige zijn onmiskenbaar; veel van de kleinere kraantjes langs de weg zijn vanuit de auto niet te zien. Precies daarom is het zo handig dat ze in kaart gebracht zijn en op je route staan.
De uitschieters
- Natste dag: etappe 2, Tarragona - Barcelona: 85 kranen en 73 cafés. Catalonië wil niet dat je uitdroogt.
- Droogste dag: etappe 11, Vichy - Nevers: één kraan op 161 km. Neem twee bidons en een plan mee.
- De prijs voor ironie: etappe 16 finisht in Thonon-les-Bains, op een steenworp van Évian, de hoofdstad van het flessenwater, maar de route van 26 km heeft maar 3 openbare kranen en nul cafés.
Een paar kanttekeningen
Dit zijn tellingen uit OpenStreetMap, en OSM is maar zo volledig als de lokale mappers. Drukke, goed gemapte steden (Barcelona, Parijs) zien er rijker uit dan dun gemapt boerenland, ook waar het echte verschil kleiner is. Een cafe-tag belooft niet dat de zaak open is op de dag dat je erlangs fietst, en de strikte corridor van 50 m negeert bewust een café dat 60 m van de route ligt. De tellingen zijn een momentopname van juli 2026.
Toch is het patroon onmiskenbaar, en het klopt met wat elke fietser kent: start en finish zijn de beschaving, en daartussen ben jij, je bidons en heel veel mooie, lege weg.
De volledige telling, etappe per etappe
De vorm van de koers in één beeld: hoge blauwe torens bij de Spaanse start en de finish in Parijs, een kurkdroog landelijk midden, en de bergdagen met alleen water en geen koffie:
En de exacte cijfers, etappe per etappe:
| Etappe | Route | Afstand (km) | Waterkranen | Cafés |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Barcelona - Barcelona | 20 | 65 | 50 |
| 2 | Tarragona - Barcelona | 169 | 85 | 73 |
| 3 | Granollers - Les Angles | 196 | 23 | 12 |
| 4 | Carcassonne - Foix | 182 | 16 | 2 |
| 5 | Lannemezan - Pau | 158 | 8 | 6 |
| 6 | Pau - Gavarnie-Cèdre | 186 | 22 | 9 |
| 7 | Hagetmau - Bordeaux | 175 | 15 | 15 |
| 8 | Périgueux - Bergerac | 180 | 5 | 3 |
| 9 | Malemort - Ussel | 186 | 7 | 8 |
| 10 | Aurillac - Le Lioran | 167 | 11 | 2 |
| 11 | Vichy - Nevers | 161 | 1 | 3 |
| 12 | Magny-Cours - Chalon-sur-Saône | 179 | 3 | 4 |
| 13 | Dole - Belfort | 206 | 5 | 2 |
| 14 | Mulhouse - Le Markstein | 156 | 8 | 3 |
| 15 | Champagnole - Plateau de Solaison | 184 | 12 | 6 |
| 16 | Évian-les-Bains - Thonon-les-Bains | 26 | 3 | 0 |
| 17 | Chambéry - Voiron | 175 | 15 | 9 |
| 18 | Voiron - Orcières-Merlette | 185 | 29 | 5 |
| 19 | Gap - Alpe d'Huez | 128 | 30 | 2 |
| 20 | Bourg d'Oisans - Alpe d'Huez | 172 | 41 | 5 |
| 21 | Thoiry - Paris | 133 | 50 | 70 |
| Totaal (21 etappes) | 3.324 | 454 | 289 |
En het duurt amper een seconde
Een terechte vraag: hoe lang duurt het om dit allemaal te berekenen? Elke etappe is één ruimtelijke query. PitStopper legt een buffer van 50 meter rond de GPX-track en PostGIS vindt elke kraan en elk café in die corridor in één geïndexeerde doorgang. Gemeten tegen de openbare server:
- Een stadsrondje van 20 km (etappe 1): 0,7 seconden
- Een gewone etappe van ~180 km: 1,2 tot 1,7 seconden
- De hele Tour van 21 etappes: zo'n 25 seconden querytijd
Het mooie is dat de kosten meegaan met de lengte van de route, niet met hoeveel er gevonden wordt. De langste etappe (Dole - Belfort, 206 km) leverde maar zeven plekken op, maar duurde even lang als de drukste (Tarragona - Barcelona, 158 plekken), omdat het werk in het doorzoeken van de corridor zit, niet in het ophalen van die paar resultaten. Hetzelfde op de oude manier doen, met tientallen opzoekingen punt voor punt en hun time-outs, zou minuten duren en vaak vastlopen. Eén query, ongeveer een seconde: dat maakt "check mijn hele route" haalbaar.
Probeer het op je eigen route
Hier was de Tour de France helemaal niet voor nodig: het werkt voor elke GPX. Laad je route in PitStopper, vink Water en Eten en Drinken aan, en zet de zoekstraal op wat jij nog een omweg waard vindt. Het trekt dezelfde corridor, vindt dezelfde kranen en cafés, en je kunt alles als course points terug exporteren naar je fietscomputer. Elke lange rit verdient een bijvulplan.
Hierna: de Tour de France Femmes. We zouden graag een tweede kopje inschenken en precies dezelfde cijfers maken voor de vrouwenkoers. We zijn alleen nog op zoek naar de GPX-bestanden van de etappes. Zodra we ze vinden, doen we het. Weet jij waar ze te vinden zijn? Laat het ons weten.
Koersfoto's door Howard Bouchevereau en Rob Wingate op Unsplash. Fonteinbeeld via Google Street View. Water- en cafégegevens © OpenStreetMap-bijdragers. Etapperoutes uit openbaar gepubliceerde GPX-bestanden.
